Konya Bölgesinde Multipleks Ligasyon Bağımlı Prob Amplifikasyonu Aracılığıyla Alfa Talaseminin Moleküler Karakterizasyonu: Tek Merkez Çalışması

EMİNE GÖKTAŞ, Sümeyye ŞANAL, HÜSEYİN TOKGÖZ, AYŞE GÜL ZAMANİ, MAHMUT SELMAN YILDIRIM

  • EMİNE GÖKTAŞ: NECMETTİN ERBAKAN ÜNİVERSİTESİ
  • HÜSEYİN TOKGÖZ: NECMETTİN ERBAKAN ÜNİVERSİTESİ
  • AYŞE GÜL ZAMANİ: NECMETTİN ERBAKAN ÜNİVERSİTESİ
  • MAHMUT SELMAN YILDIRIM: SELÇUK ÜNİVERSİTESİ
  • Year : 2025
  • Vol : 41
  • Issue : 2
  •  Page : 61-65
Amaç: Alfa talasemi, hipokrom mikrositer anemi ile karakterize, klinik fenotipi asemptomatikten lethal anemiye kadar değişkenlik gösteren, otozomal resesif kalıtılan bir hastalıktır. Alfa talasemi, %85 oranında HBA1 veya HBA2 genlerinin delesyonundan, %15 oranında ise nondelesyonel dizi değişimlerinden kaynaklanmaktadır. Biz de çalışmamızda alfa talasemi ön tanılı hastalarda Multipleks Ligasyon-bağımlı Prob Amplifikasyon (MLPA) yöntemiyle yaptığımız delesyon-duplikasyon analizi sonuçlarını sunmayı amaçladık.
Materyal and Metod: Çalışmamıza 2021-2023 yılları arasında alfa talasemi ön tanısıyla Çocuk Hematoloji bölümünde takip edilen ve Tıbbi Genetik polikliniğine yönlendirilen 29 hastanın (16 kız, 13 erkek) MLPA yöntemiyle belirlenen alfa globin kopya sayısı varyasyonları geriye dönük olarak incelendi ve MLPA’da delesyon saptanan hastaların hemogram parametreleri ve hemoglobin elektroforezi bulgularıyla genotip-fenotip korelasyonu yapıldı.
Bulgular: Alfa talasemi ön tanısı ile başvuran hastaların 15 (%51.7)’inde delesyon saptandı. Delesyon saptanan olguların 11’inde(7 kız, 4 erkek) bir α-globin gen kopyasında delesyon saptanırken; 4’ünde(3 kız, 1 erkek) ise iki α-globin gen kopyası delesyona uğramış olarak bulundu. Hastalarda en sık (%36.7) −α3.7 delesyonu gözlendi ve tespit edilen diğer delesyonlar arasında −α20.5 (%16.7), –αMED-1 (%6.6) delesyonları yer almaktaydı. İki olguda −α3.7 delesyonunun farklı formları [-α3,7(A)/- α3,7(D), -α3,7(D)/-α3,7(F)] biallelik olarak gözlenirken, bir olguda -α3,7(D) ile birlikte (-α)20,5 biallelik delesyonu ve diğer bir vakada ise -α3,7(D) delesyonuna ek olarak dizi analizi ile HBA1 geninde p.Gly60Asp patojenik varyantı saptandı.
Sonuç: Alfa talasemi etiyolojisinden % 85 oranında α-globin genlerinin delesyonu sorumlu olduğundan; MLPA analizi ile moleküler genetik tanı oranı oldukça yüksektir. MLPA analizi normal olan veya saptanan α-globin gen kopya sayısının fenotipik bulguları açıklamadığı alfa talasemi olgularında HBA1 ve HBA2 genlerinin dizi analizi ile incelenmesi gerektiği akılda tutulmalıdır.
Anahtar Kelimeler: Alfa talasemi, delesyon, MLPA, amplifikasyon
Cite this Article As : Goktas E, Sanal S, Tokgoz H, Zamani AG, Yildirim MS. Molecular Characterization of Alpha Thalassemia via Multiplex Ligation Dependent Probe Amplification in Konya, Turkey: A Single Center Study. Selcuk Med J 2025;41(2): 61-65

Download Citation: Endnote/Zotero/Mendeley (RIS) RIS File

Download Citation: BibTeX BibTeX File

Conflict of interest : The authors declare that they have no conflict of interest.
This article is published under the CC BY-NC 4.0 license.
Selcuk Medical Journal
2025, Vol. 41 (2)
ISSN: 1017-6616
E-ISSN: 2149-8059
Received : , Accepted : , Published Online :

References

  1. 1. Musallam KM, Cappellini MD, Coates TD, et al. Αlpha-thalassemia: A practical overview. Blood Rev. 2024;64:101165. doi:10.1016/j.blre.2023.101165.
  2. 2. Modell B, Darlison M. Global epidemiology of haemoglobin disorders and derived service indicators. Bull World Health Organ. 2008;86(6):480-487. doi:10.2471/blt.06.036673.
  3. 3. Farashi S, Harteveld CL. Molecular basis of α-thalassemia. Blood Cells Mol Dis. 2018;70:43-53. doi:10.1016/j.bcmd.2017.09.004.
  4. 4. Harteveld CL, Higgs DR. Alpha-thalassaemia. Orphanet J Rare Dis. 2010;5:13. doi:10.1186/1750-1172-5-13.
  5. 5. Galanello R, Cao A. Gene test review. Alpha-thalassemia. Genet Med. 2011;13(2):83-88. doi:10.1097/GIM.0b013e3181fcb468.
  6. 6. Tamary H, Dgany O. Alpha-Thalassemia. 2005 Nov 1 [Updated 2020 Oct 1]. In: Adam MP, Feldman J, Mirzaa GM, et al., editors. GeneReviews® [Internet]. Seattle (WA): University of Washington, Seattle; 1993-2024. Available from: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK1435/
  7. 7. Stuppia L, Antonucci I, Palka G et al. Use of the MLPA assay in the molecular diagnosis of gene copy number alterations in human genetic diseases. Int J Mol Sci. 2012;13(3):3245-3276. doi:10.3390/ijms13033245.
  8. 8. Demir S, Gürkan H, Eker D, et al. Retrospectıve analysıs of alpha globın copy number varıatıons determıned by mlpa ın the trakya regıon. Istanbul Tip Fakultesi Dergisi. 2021;84(3):348–53. doi:10.26650/IUITFD.2021.880592.
  9. 9. Onay H, Aykut A, Karaca E et al. Molecular spectrum of α-globin gene mutations in the Aegean region of Turkey: first observation of three α-globin gene mutations in the Turkish population. Int J Hematol. 2015;102(1):1–6. doi:10.1007/s12185-015-1796-y.
  10. 10. Celik MM, Gunesacar R, Oktay G et al. Spectrum of α-thalassemia mutations including first observation of - -(FIL) deletion in Hatay Province, Turkey. Blood Cells Mol Dis. 2013;51(1):27-30. doi:10.1016/j.bcmd.2013.01.012.
  11. 11. Karakaş Z, Koç B, Temurhan S et al. Hipokromik Mikrositer Anemili Olgularda Alfa Talasemi Mutasyonlarının Değerlendirmesi: İstanbul Perspektifi. Turkish Journal of Hematology. 2015;32(4):344–50. doi: 10.4274/tjh.2014.0204.
  12. 12. Barış S, Yavaş C, Balasar Ö et al. Batı Ege Bölgesinde α-Talasemi Genotipleri ve α-Talasemi Genotip Frekansı. Sağlık Bilimlerinde Değer. 2023;13(2):257–62. https://doi.org/10.33631/sabd.1247255.
  13. 13. Benz EJ. Vichinsky, Elliott P. Molecular genetics of the thalassemia syndromes. [Internet]. Available from: https://medilib.ir/uptodate/show/7131 Date:May 2024.
  14. 14. Velasco-Rodríguez D, Blas C, Alonso-Domínguez JM, et al. Cut-off values of hematologic parameters to predict the number of alpha genes deleted in subjects with deletional alpha thalassemia. Int J Mol Sci. 2017;18(12). doi:10.3390/ijms18122707.
  15. 15. Colosimo A, Gatta V, Guida V, et al. Application of MLPA assay to characterize unsolved α-globin gene rearrangements. Blood Cells Mol Dis. 2011;46(2):139–44. doi:10.1016/j.bcmd.2010.11.006.
Figure 1
Figure 1